Problemen die worden veroorzaakt door mijten in hondenmanden

Wat is atopische dermatitis?

Chiens atteints de dermatite lésions au niveau de la face

Chien attein de dermatite lésions au niveau des doigts logook

Net zoals mensen kunnen ook honden allergisch zijn voor mijten. Deze allergie vertaalt zich bij hen in atopische dermatitis. Het gaat om een chronische ziekte die gekenmerkt wordt door een aanleg om allergieën te ontwikkelen en door afwijkingen aan de barrièrefunctie van de huid. De huid is de belangrijkste natuurlijke barrière die het lichaam beschermt tegen besmetting (binnendringen van micro-organismen in het lichaam, zoals bacteriën, virussen of schimmels). Als uw hond aan atopische dermatitis lijdt, speelt de huid enerzijds niet langer de rol van barrière en laat ze allergenen of microben door. Anderzijds reageert het organisme van uw hond abnormaal overdreven op het binnendringen van deze allergenen. Deze allergie uit zich in de vorm van jeuk en letsels ter hoogte van de snuit, de perineale zone (anus, schaamspleet), de tenen (ruimtes tussen de kussentjes, aan de basis van de nagels), de grote buikplooien en de oksels. Bovendien wordt er vaak een uitwendige oorontsteking waargenomen en vertoont de huid van dieren met atopische dermatitis een sterke neiging tot superinfecties met bacteriën en/of gisten. 

Atopische honden ontwikkelen allergieën door contact met de allergenen in de lucht, aeroallergenen genoemd. Talloze aeroallergenen zijn mogelijk allergeen bij honden: mijten, pollen, sporen van schimmels, huidschilfers en haren van dieren… Deze allergie treft 10-15% van de honden. In een stedelijke omgeving is echter meer dan 90% van de hondenallergieën een allergie voor mijten.

Zijn er rassen die meer aanleg hebben dan andere?

Bepaalde hondenrassen maken meer kans om deze aandoening te ontwikkelen. De vatbaarheid van de rassen is heel tekenend: shar-peis, foxterriërs, jackrusselterriërs, labradors en golden retrievers, boxers, buldogs, Amerikaanse Staffordshire-bulterriërs, bulterriërs, West Highland witte terriërs, setters, Lhasa Apso’s, Shiz Tzu’s, Cavalier King Charles-spaniëls, … zijn de belangrijkste atopische hondenrassen. Studies hebben grote families atopische honden aan het licht gebracht. Een pup waarvan de ouders atopisch zijn, heeft een grote kans om de aandoening op volwassen leeftijd te ontwikkelen.

Wat is de diagnose?

De diagnose is in de eerste plaats klinisch. Allergologische bloed- of intradermale tests mogen niet worden beschouwd als bewijs van de ziekte, maar als middelen die gebruikt kunnen worden voor de behandelingen (verwijdering van het allergeen, desensibilisatie).

De allergieën worden behandeld met geneesmiddelen die de immuunrespons wijzigen. Zo kunnen corticoïden worden gebruikt om hevige jeuk onder controle te krijgen. Desensibilisatie kan in bepaalde gevallen worden overwogen, maar vergeet niet dat dat een werk van lange adem is met matige resultaten (50%).

Genezing is niet mogelijk; het doel van de behandeling is de aandoening onder controle te houden. Er bestaat geen enkele universele behandeling, iedere hond is een geval op zich.
Omdat de aandoening per definitie chronisch is, moeten honden die aan deze aandoening lijden meestal levenslang behandeld worden. Dankzij een vroegtijdige aanpak en een achtergrondbehandeling kan de ziekte goed onder controle worden gehouden. Bij sommige dieren is de ziekte al meteen ernstig met hevige jeuk en letsels over het hele lichaam al vanaf zeer jonge leeftijd. Dat zijn de moeilijkste vormen om te behandelen.

In een stedelijke omgeving is meer dan 90% van de hondenallergieën een allergie voor mijten. Omdat de aandoening per definitie chronisch is, moeten de honden die aan deze aandoening lijden meestal levenslang behandeld worden.

Welke mijten houden zich op in hondenmanden?

Voermijten

Acariens Tyrophagus putrescentiae

De mijten die zich in hondenmanden ophouden, behoren hoofdzakelijk tot de familie van de Acaridae (vooral Tyrophagus putrescentiae) en de familie van de Glycyphagoidae (zoals Glycyphagus domesticus). Dat zijn de mijten die we doorgaans terugvinden in de voedselvoorraden.

In een huis zonder mijten palmen ze in een paar maanden tijd het hele huis in.

Deze mijten zijn spinachtigen (lijken dus op spinnen) die met het blote oog moeilijk te zien zijn en die in het stof van onze huizen leven. Mijten zijn geen insecten. Ze meten minder dan 1 millimeter (tussen 0,2 en 0,3 mm lang).

Ze voeden zich met uiteenlopend voedselafval. Ze voeden zich echter ook met schimmels in hun omgeving waarmee ze in symbiose leven. Ze voeden zich er niet alleen mee, ze verspreiden ze ook. De sporen van de schimmels die niet worden opgegeten, worden niet afgebroken door de vertering en worden door de mijten verspreid. De mijt vindt in de schimmel dus een voedingsbron die op zijn beurt zich snel kan verspreiden over een grotere oppervlakte.

Voermijten hebben warmte en vochtigheid nodig om te overleven (bij voorkeur 20 tot 30 °C en een relatieve vochtigheid van 70 tot 90%). Ze komen aan het water dat ze nodig hebben om te overleven door vocht uit de atmosfeer op te vangen. Daarom zijn hondenmanden interessant voor hen. Als uw hond slaapt, verliest hij namelijk water door zijn ademhaling en zweet. De mijten gaan naar hem toe (ze zullen nooit op hem zitten omdat hij te warm is) om het vocht van zijn ademhaling en zweet op te vangen. Als uw hond zijn mand verlaat, verschuilen de mijten zich in de plooien en diep binnenin de mand, waardoor het moeilijk wordt om ze uit te roeien.

En een paar huisstofmijten

Agrégat dacariens Dermatophagoides

In hondenmanden kunnen we ook een paar exemplaren van de familie van de Pyroglyphidae (Dermatophagoides farinae en Dermatophagoides pteronyssinus) aantreffen. Dat zijn de mijten die in onze bedden te vinden zijn.

Aangezien honden op minder regelmatige tijdstippen rusten en ook meerdere plekken opzoeken, zijn hondenmanden een minder geschikte omgeving voor de mijten die zich doorgaans in onze bedden bevinden. Dat verklaart dan ook waarom we dit soort mijten minder vaak aantreffen in hondenmanden.

De mijten die we in hondenmanden aantreffen, zijn hoofdzakelijk voermijten.

De huidige oplossingen

Schoonmaken door te stofzuigen

Mijten zitten overal, ook als uw huis schoon is. Een hond is niet allergisch voor mijten in hondenmanden, omdat die niet zo goed onderhouden worden. Het is uiteraard wel nuttig om regelmatig de manden en de plekken waar de hond vertoeft, schoon te maken. Zo worden huidresten die de ontwikkeling van huisstofmijten in de hand werken, verwijderd. Dit moet gebeuren met de stofzuiger. Het is geen eenvoudig werk! Dode mijten en hun uitwerpselen zijn heel licht. Daardoor ontsnappen ze uit stofzuigerzakken en verspreiden ze zich in de omgevingslucht. Om ze te verdelgen, gebruikt u dus best zakken met doeltreffende filters (HEPA). De zuignapjes aan de poten van de levende mijten zorgen ervoor dat ze stevig verankerd zijn op het oppervlak waarop ze leven. Voor het verdelgen ervan hebt u dus een krachtiger stofzuiger nodig dan de gewone huisstofzuiger.

Ook al stofzuig je met de beste stofzuiger, je haalt de oorzaak van de dermatitis, met andere woorden de mijten zelf, niet weg. Ze verbergen zich namelijk heel diep in de kussens, stoffen en bekleding. Bij het stofzuigen haken sommige zich vast aan de stoffen en worden ze dus niet opgezogen. Aangezien deze dieren zich heel snel voortplanten, zullen de weinige overblijvende diertjes zich snel uitbreiden en de mand opnieuw inpalmen.

Gebruik van mijtenverdelgende middelen

Op de markt bestaan er zowel mijtenverdelgende middelen als biociden. Deze producten, op basis van plantaardige extracten (plantaardig pyrethrum, essentiële oliën) of synthetische producten, zijn gebruiksvriendelijk en goedkoop. De levensduur ervan is echter kort, en ze kunnen ook giftig zijn voor de gebruiker en zijn hond. Heel wat mijten zijn er resistent tegen geworden. 

Ook al stofzuig je met de beste stofzuiger, je haalt de oorzaak van de dermatitis, met andere woorden de mijten zelf, niet weg. Ze verbergen zich namelijk heel diep in de kussens, stoffen en bekleding.

Onze oplossing

Een valstrik voor mijten 

We zijn aan het ontwikkelen een zeer eenvoudig toe te passen oplossing die gericht is op het lokken en doden van allergene huisstofmijten die in hondenbedden leven.

Het principe in een paar woorden : de gebruiker neemt een handdoek en legt deze vervolgens in de hondenmand. Deze handdoek wordt bespoten met de vloeistof die door mijten als aantrekkelijk wordt ervaren. De mijten die zich in het bed bevinden worden aangetrokken door de geur en nemen hun toevlucht in de handdoek, die vervolgens in de wasmachine wordt gewassen om de mijten eruit te verwijderen.

Na het wassen, wanneer de handdoek goed droog is, kan deze op andere gestoffeerde meubels worden gebruikt om de procedure met het besproeien te herhalen en andere mijtenpopulaties te elimineren ...

N.B. De soorten huisstofmijt die leven in de matrassen waar mensen op slapen zijn niet dezelfde als die men tegenkomt in hondenbedden (zie de sectie 'Welke mijten zijn te vinden in hondenmanden?').

Waarom worden de mijten in hondenmanden door de oplossing aangetrokken?

De mijten komen aan het water dat ze nodig hebben om te overleven door vocht uit de atmosfeer op te vangen. Als de omgeving te droog is, sturen de mijten elkaar chemische boodschappen om zich te groeperen en zo te vermijden dat ze water verliezen. Deze boodschappen worden aggregatieferomonen genoemd. Na het uitzenden van deze boodschappen vormen de mijten in onze matrassen aggregaten (stapels) die duizenden beestjes kunnen bevatten. Door zich op die manier te groeperen, vermijden ze dat ze sterven door uitdroging. Ze moeten deze chemische boodschap, dit aantrekkingsferomoon, begrijpen om te kunnen overleven. Mijten die zich niet groeperen met hun soortgenoten als de omgevingsvochtigheid daalt, sterven door uitdroging.

We hebben deze aantrekkingsferomonen geïdentificeerd en bepaald. Ze zijn in voldoende hoeveelheid aanwezig in de oplossing om de mijten aan te trekken die zich diep in de matras verstoppen. Deze moleculen zijn niet giftig. Bovendien lokken ze geen resistentie uit zoals biociden omdat ze deel uitmaken van de biologie van de mijten. De ‘aantrekkelijke’ oplossing vormt geen enkel gevaar voor mens of dier.

Ons doel is om te ontwikkelen een heel eenvoudig lokmiddel om allergene mijten die zich ophouden in hondenmanden aan te trekken en te doden.

Wist u dit?

Glycyphagus, een van de soorten die worden aangetroffen in hondenmanden, kan een gedaanteverandering ondergaan en tijdens zijn ontwikkeling een bijzondere fase vertonen die gekenmerkt wordt door een merkwaardige morfologie. Deze fase is de hypopusfase (soort winterslaap). De mijt Glycyphagus neemt deze vorm aan wanneer de levensomstandigheden bijzonder moeilijk zijn (droogte, extreme warmte, …). De onbeweeglijke hypopen zijn ovaal, plat en hebben ingetrokken poten. Ze voeden zich niet, want de monddelen zijn verschrompeld. In deze vorm is er slechts een minimale uitwisseling met de omgeving nodig om te overleven. In deze fase kan de mijt, soms jarenlang, overleven zonder water of voedsel.

Links voor meer informatie over allerhande soorten schadelijke diertjes

www.acari.be