Problemen veroorzaakt door bedwantsen

Wereldwijde toename van bedwantsen

Sinds de jaren 90 wordt wereldwijd een toename van bedwantsen waargenomen. In New York wordt bijvoorbeeld 15% van de huizen geplaagd door deze beestjes en het aantal geregistreerde klachten blijft maar stijgen: 34.000 klachten in 2009 tegenover slechts 537 in 2004. In Frankrijk en België blijft het onderwerp taboe en er zijn geen precieze cijfers beschikbaar. Het aantal interventies voor problemen met bedwantsen is echter gestegen van 1 per maand in 2000 tot meerdere per week op dit moment. Deze forse toename van dit schadelijke diertje kan te verklaren zijn doordat wantsen resistent zijn geworden tegen de meeste insecticiden, zoals DDT dat het insect in de jaren 60 bijna volledig had uitgeroeid. De evolutie van reizen en migraties speelt ook een rol in de wereldwijde verspreiding ervan. Wantsen reizen inderdaad heel gemakkelijk via de bagage.

Wat voor hinder brengen ze met zich mee?

punaise 2

Bedwantsen zijn hematofage insecten, dat betekent dat ze zich met bloed voeden. Hun favoriete gastheer is de mens. Hun steken zijn bijzonder hinderlijk en geven aanleiding tot huidletsels en allergische reacties. Bij een ernstige besmetting kan een mens tot 500 keer gestoken worden in één nacht tijd. In dat geval loopt hij een risico op anemie (bloedarmoede) en dat risico is nog groter bij kleine kinderen. Wantsen brengen bij de mens geen ziektes over, maar de besmettingen erdoor kunnen wel angst veroorzaken en dat kan gaan tot uiterst sterke psychosociale angsten. Bedwantsen hebben ook een invloed op de kwaliteit van de slaap en kunnen leiden tot sociaal isolement. Bedwantsen hebben ook onrechtstreekse gevolgen voor de gezondheid door het intensieve gebruik van insecticiden.  

De huidige oplossingen

Het uitroeien van deze schadelijke huisdiertjes is een werk van lange adem, duur en moeilijk met de huidige technieken. Deze insecten verbergen zich namelijk op soms onbereikbare plaatsen. Ze zijn bovendien resistent tegen de meeste insecticiden en kunnen ook meerdere maanden overleven zonder zich te voeden. Nadat het schadelijke diertje formeel is geïdentificeerd, zijn er twee soorten mogelijke bestrijdingen: de mechanische en de chemische bestrijding. Beide technieken kunnen elkaar aanvullen.

Mechanische bestrijdingsmethode

De mechanische bestrijding (zonder gebruik van insecticiden) wordt ten stelligste aangeraden en is zelfs fundamenteel om de parasitaire belasting van een plaats zoveel mogelijk te verminderen en te doen verdwijnen. Het voordeel van deze bestrijding is dat ze geen resistentie in de hand kan werken.

  • Opzuigen: met de smalle zuigmond van de stofzuiger, eieren, jonge en volwassen exemplaren die te zien zijn. De stofzuiger doodt het insect niet waardoor het er opnieuw kan uitkruipen. De stofzuigerslang moet gereinigd worden en de zak afgesloten of in een plastic zak worden verpakt en daarna in een vuilnisbak buiten worden gegooid om latere besmettingen te vermijden.

  • Invriezing op -20 °C: minstens 48 u afhankelijk van de grootte van het voorwerp.

  • Wassen in de wasmachine of in de droogtrommel steken: moet gebeuren op een temperatuur hoger dan 55 °C.

  • Stoomreinigen: op een temperatuur van 120 °C worden alle stadia van wantsen vernietigd in alle hoeken of woningtextiel.

  • Reinigen met een borstel: bepaalde hoeken of stoffen droog borstelen of met een oppervlaktereiniger is een aanvullende behandeling om eieren en jonge exemplaren die moeilijk te zien zijn te verdelgen. Borstelen op zich doodt niet. Dus dient u ook te stofzuigen of de vloer grondig te reinigen.

  • Renovatie van de ruimtes: afbladderend behang, verf of pleisterwerk, loskomende plinten of vast tapijt, spleten in de muren zijn stuk voor stuk plaatsen waar de diertjes zich ophouden en zich voortplanten. Renoveren en de plinten of deurlijsten opnieuw vastmaken leidt ertoe dat ze deze plaatsen niet meer kunnen gebruiken.

  • Weghalen van het meubilair: u moet ervoor zorgen dat het materiaal meteen naar de vuilnisbelt gaat en niet kan worden gerecupereerd of opgeslagen voordat het volledig vernietigd wordt.

  • Opwarmen van het meubilair: voor elk voorwerp dat bestand is tegen een temperatuur van 60°C of meer. Deze temperatuur zal alle wantsen doden, in welk stadium ze zich ook bevinden.

  • Hoes voor matras en boxspring: de hoezen vangen de wantsen en vermijden ook dat andere er zich komen vestigen. Matrassen en boxsprings zijn namelijk de favoriete plekken van wantsen om zich te verbergen.

Chemische methoden

Voor de meeste besmettingen zal de plaats door vakmensen behandeld moeten worden. Dit zal minstens 2 maal moeten gebeuren, met een tussentijd van ongeveer 2 weken. Bij de tweede behandeling zullen de paar onrijpe diertjes die uit het ei zijn gekomen en resistent zijn tegen het insecticide of de volwassen diertjes die bij de eerste behandeling niet zijn meegenomen, gedood worden.

Valstrikken voor de wantsen

De valstrikken die momenteel op de markt zijn, verrichten uitstekend werk als manieren om besmetting op te sporen. Maar ze maken er geen komaf mee. 

Onze oplossing

We bestuderen momenteel het sociale leven en dan vooral de communicatie bij deze insecten. Ons doel is om middelen te vinden om ze aan te trekken en te verdelgen zonder giftige stoffen, zoals we ook hebben gedaan voor de ontwikkeling van Acar’up.

De aantrekkelijke valstrikken die gemaakt kunnen worden, vormen een interessant alternatief voor insecticiden. 

Wie zijn deze bedwantsen?

Indeling

punaise 3

Bedwantsen zijn hematofage insecten (voeden zich met bloed) die tot de halfvleugeligen en de familie van de Cimicidae behoren. De voornaamste soorten die de mensen steken, zijn Cimex lectularius en Cimex hemipterus. Cimex lectularius komt eerder voor in een gematigd klimaat en Cimex hemipterus in een tropisch klimaat.

Levenscyclus

5 stades nymphes

Bedwantsen planten zich voort door ‘traumatische inseminatie’: het mannetje doorboort met zijn voortplantingsorgaan, dat de vorm van een naald heeft, de buikwand van het vrouwtje. Na de bevruchting legt het vrouwtje 5 tot 15 eitjes die ze allemaal op elkaar legt. Tijdens haar leven kan een vrouwtje 200 tot 500 eitjes leggen. De jonge nimfen doorlopen 5 stadia voordat ze volwassen zijn. Ze moeten bloed drinken om te kunnen vervellen en over te kunnen gaan naar het volgende stadium. De nimfen hebben een gele, doorschijnende kleur. In het volwassen stadium hebben de bedwantsen een bruine kleur en meten ze tussen 4 en 7 mm (de grootte van de pit van een appel). Ze zijn dus goed te zien met het blote oog. Bedwantsen voeden zich ongeveer om de 3 tot 7 dagen, maar kunnen maandenlang overleven zonder voedsel.

Waar verbergen ze zich?

Bedwantsen verbergen zich in de buurt van hun gastheer (de mens) op plaatsen waar hij zich ophoudt als hij rust, m.a.w. in de buurt van bedden en ligbanken. Zowel de rug als de buik van deze insecten zijn plat en dus kunnen ze zich overal verbergen waar je een kredietkaart in kan steken. Bedwantsen kunnen zich dus in heel wat schuilplaatsen ophouden, zoals achter plinten, achter hoofdeinden, langs de naden van matrassen en lakens, in boxsprings, in de kleinste spleet van een muur of kast, … Meestal verstoppen de bedwantsen, die in groepsverband leven en fotofoob zijn (het licht schuwen), zich in hun schuilplaatsen. Ze komen enkel naar buiten als ze honger hebben, en dat is vooral ‘s nachts. Ze zijn dus moeilijk op te sporen. De levende exemplaren zijn dan misschien wel niet te zien, toch duiden bepaalde tekenen op hun aanwezigheid: zwarte vlekjes op de matras en de boxspring (uitwerpselen van wantsen), bloedvlekjes op de lakens, afgeworpen velletjes, eieren of dode exemplaren (afb. 10). Ook honden kunnen worden ingezet om vroegtijdige besmettingen op te sporen.

Waar kan je ze aantreffen?

Bedwantsen tref je het vaakst aan in woningen waarvan de bewoners regelmatig wisselen. Tal van hotels hebben met deze plaag te kampen. Ook appartementen en huizen kennen een grote invasie. Maar je treft ze ook aan op openbare plaatsen, zoals bioscopen, vervoermiddelen (vliegtuigen, nachttreinen, …), bibliotheken, kledingwinkels, …

Wist u dit?

De aanwezigheid van bedwantsen betekent niet dat de ruimte vuil is! Bedwantsen worden ook aangetroffen op schone plaatsen. Zelfs sommige luxehotels hebben al te kampen gehad met besmetting door dit schadelijke diertje. Toch worden de lage sociale klassen vaker geconfronteerd met bedwantsen. Zij kunnen namelijk besmette meubelen van op straat recupereren. Bovendien zijn de behandelingen tegen bedwantsen bijzonder duur en sommigen hebben gewoon de middelen niet om hun woning te laten behandelen.

Bedwantsen bestaan al duizenden jaren. Daarvoor waren ze parasieten bij vleermuizen. Toen de mens de grotten inpalmde, begonnen de bedwantsen zich met mensenbloed te voeden en zijn ze dus een ectoparasiet van de mens geworden. Toen de mens de grotten verliet, zijn de diertjes met hem meegegaan. De liefde van de bedwantsen voor de mens dateert dus al van heel lang geleden. Zelfs bij de oude Grieken en Romeinen vinden we al verwijzingen naar deze insecten.  

Contact

manhattan

Hebt u vragen over dit project? Wenst u meer informatie over bedwantsen? Aarzel dan niet om contact op te nemen met Manhattan Solheid, de onderzoekster die verantwoordelijk is voor dit project, op het e-mailadres Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. of op het nummer 02 880 62 67.  

Links voor meer informatie over allerhande soorten schadelijke diertjes

www.acari.be